Podatkowy zawrót głowy

Instytucji ściągającej opłaty z tytułu pracy chyba w żadnym kraju nie brakuje. Tak i Brytyjczycy mają swój Inland Revenue. Obowiązkiem osób, które rozpoczynają pracę w Wielkiej Brytanii jest natychmiastowe zarejestrowanie się w tej właśnie instytucji podatkowej (istnieje również listowna możliwość).  W przeciwny wypadku grozi im płacenie znacznie wyższej kwoty podatku.

Rok podatkowy na Wyspach rozpoczyna się 6 kwietnia, a kończy 5 kwietnia następnego roku. Kwota wolna od podatku (tax-free amount), obowiązująca w roku 2005/06 wynosi  £4,895. Po jej przekroczeniu płacimy podatek w zależności od uzyskanych dochodów w danym roku podatkowym.

Stopy podatkowe w Wielkiej Brytanii na rok 2005/06:

1. £4895 - wolne od podatku
2. £4896 do £6985 - podatek 10%
3. £6986 do £37295 - podatek 22%
4. £37296 i więcej - podatek 40%

Najważniejszymi dokumentami są P45 i P60. Pierwszy z nich otrzymujemy kończąc zatrudnienie w danym zakładzie. Zawiera on informacje o całkowitej kwocie otrzymanych wynagrodzeń oraz całkowitej kwocie zapłaconego podatku. P60 natomiast jest dokumentem rozliczenia danego roku podatkowego.

Obowiązkiem osób samozatrudnionych, bez względu na otrzymany dochód, jest złożenie deklaracji podatkowej (Tax Return). O zwrot podatku można ubiegać się nie tylko pod koniec roku podatkowego, ale również, gdy przyjazd nastąpił podczas roku podatkowego, a płatnik zarabia stawkę minimalną (zanim przekroczy kwotę wolną od podatku, będzie koniec roku podatkowego). O prawo do nadpłaconego podatku można ubiegać się jedynie, gdy kwota nadpłaty przewyższa £60 za rok podatkowy. Jeżeli korzystamy z pomocy biur podatkowych, należy zwrócić szczególną uwagę, aby firma była członkiem Stowarzyszenia Agentów Podatkowych (ATA – Associating of Tax Agents), aby w przypadku bankructwa firmy nie stracić swoich pieniędzy.

Problem podwójnego opodatkowania

W celu uniknięcia podwójnego opodatkowania przez osoby pracujące poza granicami naszego kraju, Polska zawarła umowy dwustronne z wszystkimi członkami Unii Europejskiej. Jednak metoda odliczenia proporcjonalnego, obowiązująca polskich podatników pracujących w Wielkiej Brytanii jest wyjątkowo niekorzystna. Oznacza ona bowiem, iż dochód tam osiągnięty jest opodatkowany w Polsce, a od należnego podatku odlicza się podatek zapłacony za granicą. Podatki w Polsce najczęściej kwalifikują się do wyższych stawek podatkowych. Pododnie wyższa jest u nas kwota wolna od podatku. Dodatkowo, Polak pracujący w Wielkiej Brytanii czasowo, zobowiązany jest do wpłacenia zaliczki na podatek w wysokości 19 proc. osiągniętych za granicą dochodów. Termin zapłaty zaliczki mija 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wrócił do kraju.

Ministerstwo Finansów obiecuje jednak, że w związku z rozpoczęciem procesu renegocjacji polsko – brytyjskiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, problem ten rozwiąże się w najgorszym wypadku na początku 2008 roku. Do tego czasu jedyną ucieczką przed podwójnym podatkiem jest wyjazd z Polski na stałe. Status rezydenta podatkowego na Wyspach można otrzymać po przepracowaniu tam co najmniej 183 dni w roku i przedstawieniu odpowiednich dokumentów brytyjskim służbom podatkowym. Koniecznym jest również, co gorsze, wymeldowanie się z kraju i wyzbycie się z niego wszelkich posiadanych majątków (dom, samochód itp.). Fiskus dał nam więc dwa rozwiązania: skoro dużo zarabiasz, podziel się równie hojnie albo odetnij się od ojczyzny. Ludzie jednak coraz częściej wybierają trzecie – pracuj na czarno.

Anna Wojciechowska

Słowniczek podatkowy

podatek - tax
podatek od wartości dodanej - VAT (value-added tax)

podatek dochodowy - income tax 

podatek potrącony - tax chargeable
podatek do zapłaty - tax payable
podatek podlegający zwrotowi - tax repayable

zwrot podatku - repayment of tax

nadpłata podatku - tax overpaid
niedopłata podatku - tax underpaid

Urząd Podatkowy - Inland Revenue
Urząd Skarbowy - Tax Department

podatnik (osoba płacąca podatki) – taxpayer
kwota - amount
rok podatkowy - tax year
rozliczenie podatkowe - Tax Calculation

odliczenie podatkowe - tax allowance
kwota wolna od podatku - tax-free amount
ulga podatkowa - tax relief
koszty - expenses
pracownik - employee
pracodawca – employer

zarobki - income, earnings
kwestionariusz - questionnaire
historia zatrudnienia - employment history
zapłata - payment
wynik - the result
świadczenia- benefits
dodatek - supplement

odsetki - interest